ADN

Het ADN (Accord européen relatif au transport international des marchandises dangereuses par voies de navigation intérieures) regelt het internationale vervoer van gevaarlijke goederen over binnenwateren. Het bevat voorschriften voor de constructie van schepen, bemanningstraining en het laden en lossen van gevaarlijke stoffen. Het verdrag is bedoeld voor reders, schippers en andere betrokkenen bij het binnenvaarttransport van gevaarlijke stoffen. Het doel is om een hoog niveau van veiligheid te waarborgen, zowel voor mens als milieu, bij het transport van gevaarlijke stoffen via binnenvaart.

Download ADN 2025 (EN)

Download ADN 2025 (NL)

Op de website GevaarlijkeStoffen.eu is het ADN in boekvorm te verkrijgen.

Ontstaan van het ADN

Het ADN is tot stand gekomen onder auspiciën van de UNECE en de Centrale Commissie voor de Rijnvaart (CCR). Het is voortgekomen uit verschillende nationale en internationale initiatieven om de veiligheid van het vervoer van gevaarlijke stoffen te reguleren. De basis werd gelegd in de jaren ‘50 en ‘60, toen het belang van uniforme regelgeving voor transportveiligheid steeds duidelijker werd. In 2000 werd het ADN ondertekend in Genève en trad op 29 februari 2008 in werking. Het ADN heeft sindsdien periodieke updates ondergaan om nieuwe technologische en wetenschappelijke inzichten te verwerken.

Implementatie in de Nederlandse wetgeving

In Nederland is het ADN geïmplementeerd in de Wet vervoer gevaarlijke stoffen (WVGS) en het Binnenvaartpolitiereglement (BPR). De ILT (Inspectie Leefomgeving en Transport) is belast met de handhaving. Daarnaast zijn Nederlandse bedrijven die betrokken zijn bij het vervoer van gevaarlijke goederen verplicht zich aan het ADN te houden, conform de Regeling vervoer over de binnenwateren van gevaarlijke stoffen.

Multilaterale en bilaterale overeenkomsten

Naast de standaardregels van het ADN kunnen landen aanvullende afspraken maken. Zo zijn er de volgende twee overeenkomsten:

• Multilaterale overeenkomsten: Overeenkomsten tussen meerdere landen die afwijkingen of aanvullingen op het ADN regelen, bijvoorbeeld voor experimenteel vervoer of tijdelijke uitzonderingen.
• Bilaterale overeenkomsten: Afspraken tussen twee landen over specifieke vervoersvoorwaarden die afwijken van de ADN-regelgeving.

Alle geldige multilaterale en bilaterale overeenkomsten die door Nederland ondertekend zijn, zijn terug te vinden op de website van het UNECE.

Doel van het ADN

Het ADN heeft als belangrijkste doelen:

1. Het beschermen van mens en milieu tegen de risico’s van gevaarlijke stoffen tijdens transport.
2. Het harmoniseren van regelgeving binnen Europa om belemmeringen in de handel te voorkomen.
3. Het bevorderen van veilige vervoerspraktijken door gestandaardiseerde procedures en voorschriften.

Structuur en inhoud van het ADN

Het ADN bestaat uit twee hoofdonderdelen:

• Reglementair gedeelte: Algemene voorschriften en verplichtingen, zoals erkenningen, certificeringen en nalevingseisen.
• Technisch gedeelte: Specifieke bepalingen over classificatie van stoffen, verpakking, markering, documentatie, bemanningsvereisten en veiligheidsmaatregelen.

De bepalingen van het ADN behandelen onder andere de indeling van gevaarlijke stoffen in klassen, vereisten voor schepen en uitrusting, de opleiding en kwalificaties van de bemanning en voorschriften voor noodprocedures en incidentbeheer.

Vrijstellingen binnen het ADN

Belangrijke vrijstellingen

Het ADN kent verschillende vrijstellingen, afhankelijk van factoren zoals de hoeveelheid gevaarlijke stoffen of de verpakkingswijze. Belangrijke vrijstellingen zijn:

• Vrijstelling op basis van hoeveelheid: Kleine hoeveelheden gevaarlijke stoffen (per colli) vallen onder de beperkte hoeveelheden (LQ – Limited Quantities) of vrijgestelde hoeveelheden (EQ – Excepted Quantities).
• Vrijstelling voor particuliere gebruikers: Gevaarlijke stoffen die als consumentengoederen worden verkocht, vallen vaak buiten het ADN.
• Vrijstelling op basis van gebruik: Bepaalde stoffen, zoals brandstof in voertuigtanks, zijn onder voorwaarden vrijgesteld.

Alle vrijstellingen zijn terug te vinden in hoofdstuk 1 van het ADN.

Voordat gevaarlijke goederen in beperkte hoeveelheden (LQ) in gecombineerde verpakkingen over onze binnenwateren worden verzonden, moeten er verschillende stappen genomen worden. In eerste instantie is het belangrijk om te weten wat het UN-nummer, de verpakkingsgroep en de naam van de gevaarlijke stof is. Deze informatie is terug te vinden in punt 14 van het SDS dat door de leverancier bijgeleverd is.

Een overzicht van de vereisten voor LQ-verpakkingen voor ADN-transport:

• Markering:
  • De verpakking moet het icoon voor LQ-verpakkingen omvatten;
  • De afmetingen van de verpakking moeten 100×100 mm zijn;
  • De randdikte moet 2 mm zijn;
  • De markering moet goed zichtbaar en leesbaar zijn en bestand zijn tegen weersinvloeden.
• Binnenverpakking: De hoeveelheid moet gelijk zijn aan de in kolom 7a van “Tabel A” aangegeven hoeveelheid gevaarlijke goederen (ADN Hoofdstuk 3.2).
• Buitenverpakking: De buitenverpakking moet voldoen aan de vereisten omschreven in paragraaf 3.4.1 (f) van ADN hoofdstuk 6.1.4. Let op: een gewone kartonnen verpakking is niet geschikt. De verzendklare verpakking mag niet meer wegen dan 30 kg (brutogewicht).
• Vervoersdocument: Een vervoersdocument is niet verplicht, maar het is wel belangrijk dat de vervoerder weet wat het totale brutogewicht van de te vervoeren goederen is.

Combinatieverpakkingen met een binnenverpakking die vloeistoffen bevat, moeten duidelijk gemarkeerd zijn met oriëntatiepijlen op de twee tegenover elkaar gelegen verticale zijden van de verpakking, zoals voorgeschreven in ADN hoofdstuk 3, paragraaf 3.4.1 (e).

Meer informatie?

Meer informatie over de verschillende soorten verklaringen onder het ADN is terug te vinden op de website van het CBR. Op de UNECE-website staat een uitgebreide uitleg van het ADN en zijn alle gepubliceerde interpretaties van de richtlijn terug te vinden.