Kenniscentrum IPLO (Informatiepunt Leefomgeving) heeft nieuwe webpagina’s aan haar website toegevoegd over het omgaan met PFAS als zeer zorgwekkende stof (ZZS). In 2024 is PFAS door opname in het OSPAR-verdrag gedefinieerd als ZZS.
Om bedrijven inzicht te verschaffen over hoe zij met PFAS om moeten gaan heeft het Ministerie van IenW de werktafel ‘PFAS als ZZS’ opgezet.
Het hele artikel lezen? Word VNCW-lid.
Al lid? Log dan nu in.
Het Europees Agentschap voor chemische stoffen (ECHA) heeft de ‘Candidate List’ van zeer zorgwekkende stoffen uitgebreid. Met de toevoeging van twee nieuwe chemische verbindingen staat de teller nu op 253 vermeldingen. Deze uitbreiding heeft directe gevolgen voor fabrikanten, importeurs en leveranciers binnen de Europese Unie.
De lijst bevat stoffen die schadelijk kunnen zijn voor de menselijke gezondheid of het milieu. De twee nieuwste toevoegingen zijn n-hexaan en de stof 4,4′-[2,2,2-trifluoro-1-(trifluoromethyl)ethylidene]difenol (inclusief de zouten hiervan). Deze chemicaliën worden in de industrie onder meer gebruikt in reinigingsmiddelen, coatings, polymeerverwerking en als procesregelaars.
Strenge informatieplicht voor bedrijven
Nu deze stoffen officieel op de kandidatenlijst staan, treden er direct wettelijke verplichtingen in werking onder de REACH-verordening:
Impact op afvalbeheer en keurmerken
Naast de REACH-verplichtingen moeten bedrijven deze stoffen ook aanmelden in de SCIP-database van ECHA, conform de Kaderrichtlijn Afvalstoffen. Dit is essentieel om de aanwezigheid van gevaarlijke stoffen gedurende de gehele levenscyclus van een product — inclusief de afvalfase — in kaart te brengen.
Bovendien heeft de opname op de lijst gevolgen voor duurzaamheidsclaims: producten die deze zeer zorgwekkende stoffen bevatten, komen niet langer in aanmerking voor het EU-Ecolabel.
Toekomstige autorisatie
De kans is groot dat deze stoffen in de toekomst worden verplaatst naar de autorisatielijst. Mocht dat gebeuren, dan geldt er een verbod op het gebruik ervan, tenzij een bedrijf specifiek toestemming vraagt en krijgt van de Europese Commissie.
Lees verder op echa.europe.eu
Het RIVM stelt een aangescherpte aanpak voor om beter zicht te krijgen op stoffen die mogelijk zeer zorgwekkend zijn (ZZS). ZZS zijn chemische stoffen die ernstige risico’s vormen voor mens en milieu, bijvoorbeeld doordat ze kankerverwekkend zijn, schadelijk voor de voortplanting of zich ophopen in de voedselketen. Volgens Europese criteria wordt bepaald of een stof daadwerkelijk als ZZS wordt aangemerkt.
Nederland voert beleid om te voorkomen dat deze stoffen in het milieu terechtkomen. Bedrijven moeten emissies naar lucht en water zoveel mogelijk vermijden. Om dit beleid te ondersteunen beheert het RIVM de officiële ZZS-lijst en sinds 2018 ook een signaleringslijst met stoffen die nog onderzocht worden binnen Europese kaders. Deze lijst helpt vergunningverleners en bedrijven om al in een vroeg stadium rekening te houden met de mogelijkheid dat bepaalde stoffen ZZS zijn. De lijst heeft alleen een signalerende functie en geen juridische status.
De nieuwe methode die het RIVM nu voorstelt, legt strengere voorwaarden vast voor opname op de signaleringslijst. Dat moet ertoe leiden dat stoffen die worden opgenomen vaker ook daadwerkelijk ZZS blijken te zijn. Tegelijkertijd wordt breder gekeken naar Europese onderzoeksprogramma’s, zodat meer mogelijke probleemstoffen in beeld komen. Ook introduceert het RIVM een onderscheid tussen ‘vroegsignalering’, waarbij nog weinig gegevens beschikbaar zijn, en ‘serieuze signalering’, waarbij sterke aanwijzingen bestaan dat het om ZZS gaat.
Het voorstel is opgesteld in opdracht van het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, dat binnenkort beslist of de aangepaste methode in gebruik wordt genomen.
Het gehele rapport ‘Signaleringslijst stoffen met mogelijke ZZS-eigenschappen’ is terug te vinden op de website van het RIVM.
Lees verder op rivm.nl
Per 1 januari van dit jaar zijn er enkele wijzigingen doorgevoerd in het Omgevingsbesluit, het Bal (Besluit activiteiten leefomgeving), het Bbl (Besluit bouwwerken leefomgeving) en de Omgevingsregeling. Wijzigingen betreffen onder meer het Rekenvoorschrift omgevingsveiligheid, de wijziging van het Besluit melden bedrijfsafvalstoffen en gevaarlijke stoffen en wijzigingen in het Besluit ZZS-register.
Let bij raadpleging in de Wettenbank er op dat de wijzigingen mogelijk nog niet doorgevoerd zijn in de geconsolideerde tekst. Bij twijfel kunnen de bekendmakingen geraadpleegd worden.
Lees verder op iplo.nl
De Tweede Kamer is geïnformeerd over de uitvoering van de motie van Tweede Kamerlid Van Esch. De motie betreft het invoeren van een landelijk toetsingskader om plannen van bedrijven te controleren en zo emissies van Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS) te verminderen. Van Esch wil zo bevoegde gezagen meer houvast bieden om ZZS-plannen van bedrijven te beoordelen.
Lees verder op rijksoverheid.nl
Het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat heeft een wijziging voor het registreren van emissies van zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) voorgesteld. Het voorstel is dat vergunningsplichtige bedrijven deze voortaan in een database moeten registreren. Dit om mensen meer inzicht te geven in welke ZZS er in de leefomgeving terecht komen. De betreffende gegevens werden eerder aangeleverd bij de bevoegde gezagen.
Er kan tot 21 maart gereageerd worden op het voorstel via de consultatie-website.
Lees verder op: internetconsultatie.nl
De nieuwe lijst met zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) is beschikbaar. Er zijn 32 stoffen toegevoegd sinds de laatste versie van afgelopen juli. De stoffen vallen allen in de categorie loodverbindingen,chroom (VI) verbindingen, organische tinverbindingen of nikkelverbindingen.
Aan de SVHC-lijst, de kandidaatslijst van zeer zorgwekkende stoffen voor autorisatie, zijn 12 stoffen toegevoegd.
Lees verder op: rvszoeksysteem.rivm.nl
ECHA heeft negen gevaarlijke stoffen toegevoegd aan de kandidaatslijst van zeer zorgwekkende stoffen. Het gaat om stoffen die gebruikt worden in bijvoorbeeld vlamvertragers, verven en coatings, inkten en toners, coatingproducten, weekmakers en bij de fabricage van pulp en papier.
Het gaat om de volgende stoffen:
Bedrijven zijn verantwoordelijk voor het beheersen van de risico’s van deze chemicaliën en moeten hun klanten en consumenten informeren over hoe deze stoffen veilig gebruikt kunnen worden.
Lees verder op: echa.europe.nl
Op 5 november zijn er twee wijzigingen in de Activiteitenregeling in werking getreden die relevant zijn voor emissies naar de lucht. Het gaat hier om het overgangsrecht voor zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) en de erkende maatregel voor asfaltcentrales.
Het overgangsrecht voor stoffen/stofgroepen uit bijlage 12B van de Activiteitenregeling is aangepast van 1 januari 2025 naar 1 januari 2023. Het gaat hier om stoffen die in de Nederlandse emissie Richtlijn niet in een ZZS stofklasse waren ingedeeld.
In de Activiteitenregeling stond voor PAK emissie bij asfaltcentrales een erkende maatregel met kwaliteitseisen voor asfalt en asfaltgranulaat (BRL 9320). Omdat met deze maatregel niet aan de emissie-eis voldaan werd is deze komen te vervallen.
Lees verder op: infomil.nl
Afgelopen maand zijn door het RIVM weer verschillende stoffen toegevoegd aan de lijst van Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS). Na onderzoek op verzoek van omgevingsdiensten zijn de volgende stoffen aan de lijst toegevoegd:
Lees meer over Zeer Zorgwekkende Stoffen op rvs.rivm.nl